Haqqinda.az

II Qriqor Supan - 859—912/913 – cü illərdə (və ya 910) hakimiyyətdə olmuş Qeqarqunik hakimi.

Bioqrafiyası[redaktə]
Sünik sülaləsinin Qeqarqunik Haykazunları nəskindən olan II Qriqor Supan Vasak Qabur və şahzadə Məryəm Baqratuninin böyük oğludur. 895-906 – cı illərdə Tatev monastırının inşasında Aşot Süniyə yardım etmişdir. Monastır kilsəsinin şimal fasadında digər sifarişçilərlə birgə II Qriqor Supanın da heykəli vardır. II Qriqor eyni zamanda Göyçə gölü sahilindəki Kotavəng kilsəsi və Makenatots kilsəsini də inşa etdirmişdir. II Qriqor Supan Sacilər sülaləsindən olan Azərbaycan əmiri Yusif ibn Əbu-Sac tərəfindən döyüşdə öldürülmüşdür. Varisi, oğlu Aşotdur.

“Tanrının erməni ölkəsinə sakitlik və əminamanlıq bəxş etdiyi günlərdə, nahararlar təhlükəsizlikdən əmin olmaq üçün Ardı »

Dağlıq Qarabağ ərazisindən kənarda yerləşən Kəlbəcər rayonunun Ermənistan Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğal edilməsi nəticəsində dinc əhaliyə vəhşicəsinə divan tutulub, yerli əhali min illər boyu yaşadığı ata-baba torpağından qovularaq didərgin salınıb. Kəlbəcərin işğalından sonra 3205 saylı iclasda BMT Təhlükəsizlik Şurası 822 saylı Qətnamə qəbul edib. Qətnamədə bütün işğalçı qüvvələrin Kəlbəcər və Azərbaycanın digər işğal olunmuş rayonlarından dərhal çıxarılması tələb olunur. Lakin indiyədək həmin qətnamədən irəli gələn hər hansı öhdəlik yerinə yetirilməyib. Kəlbəcər rayonunun əhalisi Azərbaycan Respublikasının 56 rayon və şəhərinin 707 yaşayış məntəqəsində qaçqınlıq şəraitində yaşayır. Kəlbəcər rayonu ərazisində qalmış 13.000-dək fərdi mənzil, 37.852 ha meşə sahəsi indi də talan olmaqdadır. BMT-nin Ardı »

Şaxəndan — Azərbaycanın Şamaxı şəhərində görkəmli şəxsiyyətlərin dəfn olunduğu qəbiristan. Ehtimala görə XV əsr böyük Azərbaycan mütəfəkkiri İmadəddin Nəsiminin qardaşı Şaxəndan (Şahxəndan, Şah-i xəndan) burada dəfn olunmuş və qəbiristan da onun adı ilə adlanmışdır. Seyid Əzim Şirvaninin məzarı da Şaxəndandadır. Ardı »

Bakı metrosunda partlayışlar — 1994-cü ildə Bakı metropolitenində baş vermiş terror aktları – partlayışlar mart və iyul aylarında baş vermişdir. Birinci partlayış martın 19-u "20 Yanvar" metro stansiyasında baş vermişdir, ikincisi iyulun 3-ü "28 May" və "Gənclik" stansiyalarının arasında baş vermişdir.

"20 Yanvar" stansiyasındakı partlayış[redaktə]
19 mart saat 13.00 da qatar stansiyada dayandığı zaman, birinci vaqonda saat mexanizmi ilə təchiz edilmiş əldədüzəlmə partlayıcı qurğu işə düşür. Partlayış nəticəsində 14 nəfər həlak olmuş 49 nəfər yaralanmışdır. Həlak olanların arasında Azərbaycan respublikasının xalq Artisti Rafiq Babayev da olur.

İstintaq nəticəsində, "Sadval" separatçı təşkilatının üzvləri həbs olunur, istintaq zamanı məlum olur ki, terrorçular Ermənistan respublikasının xüsusi xidmət Ardı »

1920-ci il Gəncə üsyanı — Gəncədə antisovet üsyan.

25 may 1920-ci Gəncədə Azərbaycanın sovetləşməsinə etiraz əlaməti olaraq üsyan başlanıb. Üsyana Cavad bəy Şıxlinski, Mirzə Məhəmməd Qacar və Cahangir bəy Kazımbəyli rəhbərlik edirdi. Bolşeviklər üsyanın yatırılması üçün şəhərə əlavə ordu hissələri yeridiblər. Gəncədə yaşayan ermənilər rusların ordusuna kömək edirdilər. Üsyan mayın 31-də böyük qəddarlıqla yatırıldı.
Səbəbləri[redaktə]
1920-ci ilin aprel ayının 28-də Azərbaycanda sovet hakimiyəti quruldu. Ağır zərbədən sarsılan istiqlal mücahidləri cümhuriyyətin ilkin paytaxtı Gəncəyə toplaşaraq üsyana qalxdılar.

Başlanması[redaktə]
Gəncə üsyanının təşkilatçısı və istiqamətverici qüvvəsi bir müddət əvvəl yenicə formalaşan ADR milli ordusunun zabitləri idi. Mayın 23-də üsyan başçılarının geniş müşavirəsi keçirildi. Müşavirədə Azərbaycan ordusunun təchizat rəisi, general Ardı »

I Qriqor Supan – Sünik knyazı. Sünik sülaləsindən olan Sünik knyazı Vasak Süninin kiçik oğlu Saakın oğludur. I Qriqorun əcdadları Göyçə gölünün sahilindəki Qeqarqunik, Balk, Vayots-Zor, Çaxuk və Haband vilayətlərini idarə etmişlər. 849 – 851 – ci illərdə onun, əmisi oğlu Babgenlə münaqişəsi olmuşdur. O, katolikos IV Hovannesin yenidən seçilməsində də iştirak etmişdi. Hovannes Drasxanakerçi bu haqda yazır:

“...böyük sparapet Smbat və Sünik zadəganı Qriqor, həmçinin bir çox erməni nahararları qərara gəldilər ki, yepiskopların sinodunu təşkil edib artıq boşalmış müqəddəs taxtda Tanrını sevən əri yenidən əyləşdirsinlər.”
— Hovannes Drasxanakerçi – “Ermənistan tarixi”
I Qriqorun böyük oğlu və varisi Vasak Qaburdur. Ardı »

Həyatı[redaktə]
Atası onu Cəlairilərin qaraqoyunlulara qarşı mübarizəsində dəstək olmaq üçün Təbrizə göndərir . Sultan Əhmədin məğlub olduğu gün Kəyumərs Təbrizin həndəvərinə gəlib çatır. Gecə o, Qara Yusifin qoşunlarının qəfil hücumuna məruz qalaraq əsir alınır. Qara Yusifin əmri ilə Kəyumərs Ərciş qalasında saxlanılırdı. Şirvanşah oğlunun geri qaytarılması üçün böyük məbləğdə pul təklif etir. Lakin Qara Yusif Kəyumərsi təmənnasız buraxaraq, hədsiz iltifat göstərir və onunla atası Şeyx İbrahimə tabe olmaq tələbi ilə məktub göndərir. Şirvanşah Kəyumərsin xəyanət etməsindən, atasını devirərək, Qara Yusifin vassal olmaq barədə onunla saziş bağlamasından şübhələnərək oğlunu edam etdirir. Ardı »

Seyid Yəhya Bakuvi — Mənşəcə Azərbaycan türklərindənolan Seyid Yəhya Bakuvi Azərbaycanın tanınmış filosof alim və şairlərindən biri, xəlvətilik təriqətinin ikinci qurucusudur. Bakuvi eyni zamanda xəlvətiliyin virdi olan Virdü-Səttarın müəllifidir. 2013-cü ildə UNESCO-nun Baş Konfransının 36-cı sessiyasında Seyid Yəhya Bakuvinin 550 illik yubileyinin dünya səviyyəsində qeyd edilməsi haqqında qərar qəbul edilib.
Seyid Yəhya haqqında qaynaqlar[redaktə]
Azərbaycan təsəvvüf məktəbində yetişən mütəfəkkir alim Seyid Yəhya Bakuvi və onun inkişaf etdirərək yenidən təsis etdiyi xəlvətilik təriqəti XV əsrdən etibarən müsəlman aləmində böyük təsirə malik olmuş və geniş yayılmışdır. S.Yəhya zəngin üç dilli (türk, ərəb, fars) təsəvvüfi-fəlsəfi və ədəbi əsərləri ilə dünyanın bir çox ölkələrinin fəlsəfi fikir Ardı »